Günümüzde hemen hemen tüm ülkelerin yönetim biçimi olan demokrasi ilk defa MÖ 6. yüzyıldan itibaren Antik Yunan toplumunda, özellikle Atina kent-devletinde uygulanmıştı. Atina demokrasisinde yüksek düzeydeki kamu görevlisi ve memurlar ile mahkeme jürilerinin seçimi için de Kleroterion adı verilen bir sistem ve bu sisteme uygun bir cihaz icat edilmişti. Antik Yunanca’da “şans”, “kura” anlamlarına gelen bu sistemin amacı, önemli mevkilerin atamalarını rastgele yaparak torpil, adam kayırma, yolsuzluk gibi uygulamaların önüne geçebilmekti.
Bir göreve talip olan adaylar, isimlerinin yazılı olduğu ahşap veya bronz kartuşları, Kleroterion denilen bu taşın üzerindeki deliklere yerleştirirdi. Sol tarafta bulunan, günümüze ulaşmamış bir borunun içerisine atılan zar veya toplar aracılığıyla adaylar rastgele seçilirdi. Atina Agorası’nda ortaya çıkarılan ve MÖ 5. yüzyıla tarihlenen bu fotoğraftaki Kleroterion, orijinalin yaklaşık 3’te 1’i civarındadır.
Hazırlayan: Heval Bozbay